Przejazdy osób z niepełnosprawnością i ich opiekunów

Od 1 sierpnia 2026 r. obowiązują nowe zasady potwierdzania uprawnień do ulg w Białostockiej Komunikacji Miejskiej dla osób z niepełnosprawnością.

Najważniejsze zmiany od 1 sierpnia 2026 r.

• Podczas kontroli biletowej orzeczenie o niepełnosprawności nie będzie dokumentem potwierdzającym prawo do przejazdu ulgowego lub bezpłatnego.
• Prawo do ulgi będzie potwierdzać imienna Białostocka Karta Miejska z zakodowanym uprawnieniem lub Legitymacja Osoby Niepełnosprawnej (z wyjątkiem dzieci z niepełnosprawnością do ukończenia 16. roku życia, dla których jedynym dokumentem jest imienna Białostocka Karta Miejska z zakodowanym uprawnieniem).
• Osoby posiadające wyłącznie orzeczenie mogą na poczekaniu zakodować uprawnienia w Punktach Obsługi Klienta BKM.

Jakim dokumentem można potwierdzić prawo do ulgi?

Osoby z niepełnosprawnością mogą korzystać z przysługujących ulg na podstawie jednego z poniższych dokumentów:

• imiennej Białostockiej Karty Miejskiej z zakodowanym odpowiednim uprawnieniem,
• Legitymacji Osoby Niepełnosprawnej (LON) wydanej przez uprawniony organ (z wyjątkiem dzieci z niepełnosprawnością do ukończenia 16. roku życia, dla których jedynym dokumentem jest imienna Białostocka Karta Miejska z zakodowanym uprawnieniem).

Uwaga!
Samo orzeczenie o niepełnosprawności nie uprawnia do korzystania z ulg podczas przejazdu i nie będzie honorowane podczas kontroli biletowej.

Mam tylko orzeczenie o niepełnosprawności. Co zrobić?

Jeżeli posiadasz orzeczenie wydane przez Powiatowy lub Miejski Zespół do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności, ZUS albo KRUS i nie posiadasz Legitymacji Osoby Niepełnosprawnej, możesz wybrać jedno z dwóch rozwiązań.

1. Zakodować uprawnienia na Białostockiej Karcie Miejskiej (zalecane).
   W tym celu zgłoś się do Punktu Obsługi Klienta BKM:
   • ul. Lipowa 16,
   • ul. Składowa 11 pok. 16
   Na podstawie orzeczenia zostanie wydana imienna Białostocka Karta Miejska z zakodowanym uprawnieniem. Karta wydawana jest na miejscu i umożliwia korzystanie z przysługujących ulg.

   Ważne!
   Zgodnie z Uchwałą uprawnienia do ulg w opłatach nie przysługują dłużnikom Gminy Białystok, posiadającym nieuregulowane zaległości pieniężne z tytułu opłat dodatkowych lub osobom, które nie dotrzymują warunków spłaty tych należności w ratach.

2. Uzyskać Legitymację Osoby Niepełnosprawnej.
   Złoż wniosek o wydanie Legitymacji Osoby Niepełnosprawnej w Miejskim Zespole do Spraw Orzekania o Niepełnosprawności przy ul. Waryńskiego 32A w Białymstoku. Należy jednak uwzględnić czas niezbędny na wydanie dokumentu.

Co się stanie podczas kontroli biletowej?

Jeżeli podczas kontroli okażesz wyłącznie orzeczenie o niepełnosprawności, zostanie wystawione wezwanie do zapłaty opłaty dodatkowej, tak jak w przypadku przejazdu bez ważnego dokumentu uprawniającego do ulgi, w wysokości 390 zł.

Jeżeli w terminie 7 dni od dnia kontroli zgłosisz się do Punktu Obsługi Klienta BKM z orzeczeniem, wyrobisz imienną Białostocką Kartę Miejską oraz zakodujesz na niej przysługujące uprawnienie, opłata dodatkowa zostanie zamieniona na opłatę manipulacyjną w wysokości 39 zł.

Jeżeli zgłoszenie nastąpi po upływie 7 dni, lecz nie później niż w ciągu 30 dni od kontroli:

• opłata zostanie obniżona do 52 zł, jeżeli pasażer posiadał ważny bilet ulgowy,
• opłata zostanie obniżona do 65 zł, jeżeli pasażer nie posiadał biletu ulgowego.

Jakie ulgi przysługują osobom z niepełnosprawnością?

W uprawnieniach określonych Uchwałą występuje rozróżnienie wieku: do 16 lat i po ukończeniu 16 lat. Wynika to z systemu orzekania. Do ukończenia 16. roku życia wydaje się orzeczenie o niepełnosprawności, natomiast po ukończeniu 16 lat orzeczenie o stopniu niepełnosprawności.

Dzieci z niepełnosprawnością do ukończenia 16. roku życia

Dzieci z orzeczoną niepełnosprawnością korzystają z bezpłatnych przejazdów na podstawie uprawnienia zakodowanego na imiennej Białostockiej Karcie Miejskiej.

Uprawnienie obejmuje również jednego pełnoletniego opiekuna towarzyszącego dziecku podczas przejazdu.

Niezależnie od powyższego dzieciom przysługują również ogólne uprawnienia wynikające z Uchwały:

• do 30 września roku, w którym ukończą 7 lat – przejazdy bezpłatne,
• od 1 października roku, w którym ukończą 7 lat do ostatniego dnia miesiąca, w którym ukończą 18 lat – ulga 50%,
• uczniom szkół podstawowych zlokalizowanych na terenie Miasta Białegostoku – przejazdy bezpłatne:
  – na podstawie ważnej legitymacji szkolnej;
  – podczas podróży w granicach administracyjnych Miasta Białegostoku.

Osoby z niepełnosprawnością po ukończeniu 16. roku życia

Przejazdy bezpłatne wraz z opiekunem przysługują:

• osobom z orzeczonym znacznym stopniem niepełnosprawności,
• osobom posiadającym orzeczenie o całkowitej niezdolności do pracy i samodzielnej egzystencji (dawna I grupa inwalidzka),
• osobom niewidomym, ociemniałym i niedowidzącym posiadającym symbol przyczyny niepełnosprawności 04-O oraz umiarkowany lub znaczny stopień niepełnosprawności,
• osobom posiadającym symbol przyczyny niepełnosprawności 01-U lub 02-P.

Uprawnienia można potwierdzić imienną Białostocką Kartą Miejską z zakodowanym uprawnieniem albo Legitymacją Osoby Niepełnosprawnej.

Przejazdy z ulgą 50% przysługują:

• osobom z umiarkowanym stopniem niepełnosprawności,
• osobom z lekkim stopniem niepełnosprawności,
• osobom posiadającym orzeczenie o całkowitej albo częściowej niezdolności do pracy (dawna II i III grupa inwalidzka).

Opiekun osoby z niepełnosprawnością

Jeżeli osoba z niepełnosprawnością nie posiada uprawnienia do bezpłatnego przejazdu wraz z opiekunem, opiekun towarzyszący jej podczas podróży może korzystać z 50% ulgi na bilet jednorazowy, pod warunkiem że osoba z niepełnosprawnością posiada ważną Legitymację Osoby Niepełnosprawnej.

Bezpłatne przejazdy opiekuna na trasie dom – placówka

Szczególne uprawnienie przysługuje opiekunowi osoby z niepełnosprawnością do ukończenia 24. roku życia.

Na podstawie specjalnego imiennego dokumentu przewozu wydawanego przez Prezydenta Miasta opiekun może bezpłatnie podróżować pomiędzy miejscem zamieszkania lub pobytu a:

• przedszkolem,
• szkołą,
• szkołą wyższą,
• placówką opiekuńczo-wychowawczą,
• placówką oświatowo-wychowawczą,
• specjalnym ośrodkiem szkolno-wychowawczym,
• specjalnym ośrodkiem wychowawczym,
• ośrodkiem umożliwiającym dzieciom i młodzieży spełnianie obowiązku szkolnego i obowiązku nauki
• ośrodkiem rehabilitacyjno-wychowawczym,
• domem pomocy społecznej,
• ośrodkiem wsparcia,
• zakładem opieki zdrowotnej,
• poradnią psychologiczno-pedagogiczną, w tym poradnią specjalistyczną
• turnusem rehabilitacyjnym

– oraz z powrotem, w granicach administracyjnych Miasta Białegostoku.

Uprawnienie obejmuje przejazdy wykonywane z podopiecznym lub bez niego, zgodnie z trasą i godzinami określonymi w dokumencie przewozu.

Jak uzyskać dokument?

W Punkcie Obsługi Klienta BKM należy:

• złożyć Wniosek o przyznanie bezpłatnych przejazdów dla opiekuna osoby z niepełnosprawnością (formularz WOzN)
• załączyć Potwierdzenie uczestnictwa w zajęciach lub korzystania ze świadczeń (formularz POzN), czyli zaświadczenie z placówki określające godziny rozpoczęcia i zakończenia zajęć oraz okres wykonywania przejazdów,
• potwierdzić, że osoba ubiegająca się o dokument jest rodzicem lub opiekunem osoby z niepełnosprawnością.

Dokument przewozu jest ważny wraz z dokumentem tożsamości i uprawnia do przejazdów wyłącznie po wskazonej trasie, na określonych liniach oraz w przedziale czasu ±1 godzina względem godzin rozpoczęcia i zakończenia zajęć.

Jak traktowane są orzeczenia ZUS i KRUS?

Na potrzeby przyznania uprawnień do ulg orzeczenia wydane przez ZUS i KRUS są traktowane odpowiednio jak orzeczenia o stopniu niepełnosprawności.

Dawne grupy inwalidzkie:

• I grupa – jak znaczny stopień niepełnosprawności,
• II grupa – jak umiarkowany stopień niepełnosprawności,
• III grupa – jak lekki stopień niepełnosprawności.

Orzeczenia ZUS:

• całkowita niezdolność do pracy i samodzielnej egzystencji – jak znaczny stopień,
• niezdolność do samodzielnej egzystencji – jak znaczny stopień,
• całkowita niezdolność do pracy – jak umiarkowany stopień,
• częściowa niezdolność do pracy – jak lekki stopień.

Orzeczenia KRUS:

• osoby uprawnione do zasiłku pielęgnacyjnego – jak znaczny stopień niepełnosprawności,
• pozostałe osoby uznane za stale albo długotrwale niezdolne do pracy w gospodarstwie rolnym – jak lekki stopień niepełnosprawności.

Na podstawie tych orzeczeń można zakodować odpowiednie uprawnienia na imiennej Białostockiej Karcie Miejskiej lub uzyskać Legitymację Osoby Niepełnosprawnej.

Podsumowanie

Jakie uprawnienia przysługują osobie z niepełnosprawnością?

Jakie dokumenty potwierdzają prawo do ulgi?

Jak traktowane są orzeczenia?

PODSTAWA PRAWNA

Uchwała nr XXVII/433/26 Rady Miasta Białystok z dnia 25 czerwca 2026 r. w sprawie ustalenia ulg w opłatach za usługi przewozowe środkami publicznego transportu zbiorowego Białostockiej Komunikacji Miejskiej (Dz. Urz. Woj. Podla. z 2026 r. poz. 2736)