Spis treści

Historia komunikacji miejskiej w Białymstoku

1893 r.

Władze Miasta Białegostoku zawarły z Belgijskim Towarzystwem Akcyjnym kontrakt na budowę tramwaju konnego. W ciągu 2 lat w Białymstoku uruchomiono 3 linie. Tramwaje konne kursowały latem od godz. 7 do 23, zimą do godz. 21. Stangreci i konduktorzy nosili specjalne uniformy. Przejazd kosztował 5 kopiejek w I klasie i 3 kopiejki w II.

Na zdjęciu archiwalnym białostocki tramwaj konny.Na zdjęciu archiwalnym białostocki tramwaj konny.

1925 r.

Pierwszy autobus miejski wyruszył na białostockie ulice. Koncesję na utworzenie komunikacji miejskiej w Białymstoku otrzymała firma Józefa Jagodzińskiego „Samochód”. Przedsiębiorstwo mieściło się w budynku przy ul. J. Kilińskiego 6A, obok biura znajdowały się garaże i warsztaty.

Zdjęcie archiwalne. Na nim dzieci wsiadające do przedwojennego autobusu.Zdjęcie archiwalne. Na nim widok na przedwojenny Rynek Kościuszki. Na rynku postój autobusów.

1931 r.

Na ulice Białegostoku wyjechało 14 autobusów. Odpowiadała za nie firma „Autokaros”. Główna i najdłuższa linia nr 1 prowadziła z Dworca Kolejowego, dalej ulicami: H. Dąbrowskiego i Lipową, przez Rynek Kościuszki, ulice: H. Sienkiewicza, Warszawską, Świętojańską do skrzyżowania z ul. A. Mickiewicza. Wszystkie autobusy kursowały od godz. 7 do 22.

Najstarszy, a więc historyczny przystanek autobusowy, który pamięta jeszcze czasy „Samochodu” i „Autokarosa” wciąż znajduje się na ulicy Henryka Sienkiewicza, nad rzeką Białą.

Zdjęcie archiwalne. Na nim przedwojenny autobus.Zdjęcie archiwalne. Na nim przedwojenny autobus.

1945 r.

Utworzono Miejski Zakład Komunikacyjny (MZK), który działał w ramach Miejskiego Przedsiębiorstwa Gospodarki Komunalnej przy ul. Warszawskiej 6. Pierwszym autobusem w powojennym Białymstoku była wojskowa ciężarówka, nazywana „budą”. W dyspozycji MZK było 5 takich aut.

 Zdjęcie archiwalne. Na nim ciężarówka, na której i przed nią stoją ludzie.Zdjęcie archiwalne. Na nim powojenny autobus, przed którym stoją trzy osoby.

Lata 50.

Do Białegostoku dotarły autobusy: Mavag, Chausson i ZiS. Mavag posiadał dwoje drzwi harmonijkowych sterowanych pneumatycznie i całkowicie wydzieloną kabinę kierowcy, wyposażony był w 24 miejsca siedzące. Czerwony Chausson z 30 miejscami siedzącymi mógł pomieścić maksymalnie 70 osób, a ZiS – ok. 50.

W 1955 r. do miasta trafiły nowe, całkowicie polskiej konstrukcji, autobusy Star 51 i Star 52. Wnętrze modelu Star 51 przedzielono ścianką działową na dwie części. W przedniej części umieszczono fotele dla 18 osób, tylna służyła do przewozu towarów. W modelu Star 52 zrezygnowano ze ścianki działowej, we wnętrzu zamontowano 31 foteli.

W 1954 r. Miejski Zakład Komunikacyjny (MZK) przekształcono w Miejskie Przedsiębiorstwo Komunikacyjne (MPK). Do końca lat 50. w miejskich autobusach pracowali konduktorzy.

 Zdjęcie archiwalne. Widok na przystanek i stojący na nim powojenny autobus. Trwa wymiana pasażerów.

1966 r.

Do Białegostoku trafiły pierwsze autobusy Jelcz Mex produkowane w Polsce w latach 1963-1977, z powodu wyglądu zwano je potocznie „Ogórkami”. Autobusy wyposażone były w kasowniki i automaty biletowe.

Zdjęcie archiwalne. Na nim autobus zwany Ogórkiem.Zdjęcie archiwalne. Wnętrze autobusu zwanego Ogórkiem z widokiem na kasownik i automat biletowy.

Lata 70.

Białostockie przyśpieszenie. Rosnąca liczba mieszkańców powodowała spore problemy komunikacyjne. Autobusy były przepełnione. Podjęto decyzję o rozbudowie taboru i budowie nowej zajezdni. W 1977 r. Miejskie Przedsiębiorstwo Komunikacyjne przeniosło się do nowej siedziby i zajezdni zlokalizowanej przy ul. Składowej.

Zdjęcie archiwalne. Budowa siedziby i zajezdni na ul. Składowej.Zdjęcie archiwalne. Widok z góry na zajezdnię, na której stoi wiele autobusów.

1977 r.

Na białostockich ulicach pojawiły się autobusy Jelcz-Berliet i Ikarus 280.

Zdjęcie archiwalne. Autobus marki Jelcz na przystanku, trwa wymiana pasażerów.Zdjęcie archiwalne. Autobus marki Ikarus porusza się po ulicach Białegostoku. Przed przejściem dla pieszych stoją ludzie oczekując na zielone światło.

1982-1983 r.

Wymieniono znaczną część taboru komunikacyjnego na nowoczesne, jak na tamte czasy, autobusy produkcji węgierskiej marki Ikarus.

Zdjęcie archiwalne. Zajezdnia autobusowa, na której stoją autobusy m.in. marki Jelcz i Ikarus.Zdjęcie archiwalne. Przystanek autobusowy, na którym stoi autobus marki Ikarus. Ludzie wsiadają i wysiadają z pojazdu..

1991 r.

W wyniku strajku MPK podzielono na trzy spółki: Komunalne Przedsiębiorstwo Komunikacji Miejskiej, Komunalny Zakład Komunikacyjny i Komunalne Przedsiębiorstwo Komunikacyjne. Rolę organizatora transportu powierzono Zakładowi Obsługi Komunikacji Miejskiej. Po Białymstoku jeździło 215 autobusów, z częstotliwością 5-9 minut na każdej linii.

Zdjęcie archiwalne. Logotypy spółek komunikacyjnych: KPKM, KPK i KZK.Zdjęcie archiwalne. Autobus marki Jelcz zadysponowany w linii 15 stojący na pętli.Zdjęcie archiwalne. Autobus przegubowy marki Ikarus zadysponowany w linii 21 poruszający się ulicami Białegostoku.

1991-1992 r.

W Białymstoku pojawiło się 10 autobusów Heuliez produkcji francuskiej, które uzupełniły i unowocześniły miejski tabor.

Zdjęcie archiwalne. Autobus przegubowy marki Heuliez zadysponowany w linii 21 stojący na przystanku. Na zewnątrz intensywny opad śniegu z deszczem.Zdjęcie archiwalne. Autobus przegubowy marki Heuliez zadysponowany w linii 11 stojący na przystanku. Na zewnątrz słoneczna, ładna pogoda.

2006 r.

Białystok wzbogacił się o 43 nowe, niskopodłogowe autobusy MAN z miejscem na wózek inwalidzki, z przyciskami dla osób niepełnosprawnych, rampą wjazdową, systemem zapowiedzi głosowych, monitoringiem wizyjnym i elektronicznymi tablicami. Były to pierwsze w Polsce autobusy MAN z silnikami spełniającymi normy czystości spalin Euro IV.

Zdjęcia archiwalne. Dwa nałożone na siebie zdjęcia autobusów marki MAN. Górne przedstawia autobus przegubowy, a dolne autobus krótki.

2007 r.

Anna Łapińska jako kobieta w historii Białegostoku zasiadła za kierownicą autobusu Białostockiej Komunikacji Miejskiej. Dziś miejskimi autobusami kierują 33 kobiety.

Pojawiły się pierwsze rozkłady jazdy dostępne przez telefon komórkowy.

Trzy nałożone na siebie zdjęcia archiwalne. Górne i dolne przedstawiają kobiety zawodowo kierujące autobusami. Zdjęcie po prawej przedstawia telefon komórkowy, na którym jest włączona aplikacja do prezentowania odjazdów autobusów.

2010 r.

Zakupiono 56 nowych autobusów: 48 Solarisów i 8 Mercedesów spełniających normy czystości spalin Euro V. W tym samym roku wprowadzone zostały także nowe stroje służbowe dla kierowców.

Z białostockich ulic zjechał ostatni Ikarus.

Trzy zdjęcia archiwalne. Górne przedstawia widok na Rynek Kościuszki, na którym są nowo zakupione autobusy pomalowane w barwy biało zielone. Na dolny lewym zdjęciu uśmiechnięty kierowca. Na dolnym prawym stary Ikarus i obok nowy Solaris.

2011 r.

Uruchomiona została Białostocka Karta Miejska oraz system informacji pasażerskiej. Rozpoczęto wydawanie kart imiennych i na okaziciela, wyposażonych w elektroniczną portmonetkę umożliwiającą zakup dowolnego biletu jednorazowego i wieloprzejazdowego. Karta zastąpiła wszystkie rodzaje biletów papierowych.

Dwa nałożone na siebie zdjęcia archiwalne. Górne przedstawia wzór Białostockiej Karty Miejskiej, a dolne czytnik elektroniczny firmy Mikroelektronika. 

2011-2012 r.

Białystok wzbogacił się o 70 nowych autobusów Solaris z klimatyzacją w przestrzeni pasażerskiej, spełniających normy czystości spalin Euro V.

Zdjęcie archiwalne. Na nim widok na Rynek Kościuszki, na którym ustawione są nowo zakupione autobusy marki Solaris. 

2013 r.

Na białostockie ulice wyjechały: autobusy marki Mercedes, jako pierwsze w Polsce spełniające wygórowane normy czystości spalin Euro VI oraz pierwszy w Polsce autobus hybrydowy MAN. Mieszkańcy Białegostoku w internetowym konkursie wybrali dla niego imię „Gekon”.

Zdjęcie archiwalne. Na nim autobus przegubowy marki Mercedes.Zdjęcie archiwalne. Na nim autobus hybrydowy marki MAN przed siedzibą spółki przewozowej KPK.

2015 r.

W jubileuszowym roku 120-lecia, Białostocka Komunikacja Miejska wzbogaciła się o 10 nowych autobusów: 3 Solarisy, 5 Mercedesów i 2 minibusy Kapena. Białostocki tabor autobusowy należy do najmłodszych i najbardziej ekologicznych w Polsce.

Zdjęcie archiwalne. Zajezdnia autobusowa, na niej nowo zakupione autobusy spółki KPK.Zdjęcie archiwalne. Minibus marki Kapena.